Als je deze kop leest, zal het je duidelijk zijn, dat een dergelijk onderwerp in een boekje over zeilsport andere zaken behelst dan hetzelfde onderwerp in een artikel over voetbal of karate. Desondanks is het een onderwerp dat wel eens besproken kan worden. De insteek is om de praten op het niveau van de wedstrijdzeiler in een sportieve boot; iedereen kan daar op zijn of haar niveau informatie uit halen.
Als je over blessures praat als lichamelijk ongemak, kun je een aantal bronnen van lichamelijk ongemak onderscheiden: - temperatuur; - lichamelijke overbelasting; - eten en drinken. (linken indien mogelijk binnen de pagina) Temperatuur: Hierin kun je twee verschillende onderwerpen onderscheiden: te koud en te warm.
Te koud
Het zeilseizoen is zowel in voorjaar als najaar aanzienlijk langer dan pakweg 25 jaar geleden. Gelukkig heeft men daarvoor goede kleding ontwikkeld, die de zeiler goed droog houdt. Zorg wel dat je droogpak goed dicht is, anders wordt je nog nat en dus koud. Dus kijk de manchetten van je pak goed na en contoleer op kleine gaatjes in je pak ("wonderlas" doet inderdaad wonderen). Verder zorg je dat je de juiste kleding onder je pak draagt: vochtopnemend en meerdere laagjes over elkaar. Zorg bij koud weer ook voor goede handschoenen en een muts. De meeste warmte verlies je namelijk via het hoofd. Voor je gaat zeilen bij koud weer is het belangrijk om je lijf op te warmen door oefeningen (grote bewegingen) of hardlopen. En als je tijdens het zeilen echt koud wordt, moet je naar de wal gaan, bij de warme kachel of onder douche, ook al is de training nog niet afgelopen.
Als iemand echt superkoud is geworden, door bijvoorbeeld een poos in het water te hebben gelegen, kan er uiteindelijk onderkoeling optreden. Dat herken je doordat die persoon begint te klappertanden en te schudden, langzaam gaat bewegen en traag reageert, suf en uiteindelijk bewusteloos raakt. Dan moet je erg voorzichtig zijn. Als er een deskundige is, dan die zo snel mogelijk roepen en anders die persoon heel langzaam op temperatuur brengen door bijvoorbeeld een isolatiedeken te gebruiken en lauw, maar weinig drinken geven.
Te warm
Als je druk bezig bent, kan je lichaam heel wat warmte produceren. Het lijkt wel iets op een benzinemotor en leg daar je hand maar eens op als die lang heeft moeten werken. Als het daarbij ook nog eens warm weer is, kun je je voorstellen dat het wel eens wat teveel van het goede kan worden. Het is daarom raadzaam om je kleren aan warm weer aan te passen. Het droogpak wordt vervangen door een zogenaamde shorty, of gewoon korte broek en T-shirt. Verder kan het belangrijk zijn om iets op je hoofd te dragen, om teveel directe zonneschijn op je hoofd te voorkomen. Eventueel kun je deze pet ook nog eens nat maken.
Iemand die last heeft van teveel warmte of een zonnesteek herken je aan veel druk op het hoofd, concentratieverlies, prestatiedaling, hoofdpijn, en uiteindelijk flauwvallen.
Zorg dat je de betrokkene uit de zon brengt, maar voorkom te snelle afkoeling. Dus niet teveel kleding uit. Voorzichtig vocht toedienen en niet te koud. Bij flauwvallen naar de dokter!.
Lichamelijke overbelasting
Bij lichamelijke overbelasting moet je bij zeilen denken aan situaties waarbij je erg lang gezeild hebt bij zwaar weer, eventueel in combinatie met te weinig training vooraf. De overbelasting uit zich in spierpijn of kramp. Plaatsen waar het vooral op aan komt zijn de spieren van je armen, dijbenen en buik. Daarnaast hebben knieën en rug het soms zwaar te verduren. Komt het eenmalig voor, dan is rust de beste oplossing. Heb je regelmatig last van dergelijke overbelastingen, dan moet je je afvragen of je misschien aan conditietraining moet doen, of dat de tak van sport misschien te zwaar voor je is. Daarnaast kan een goede voeding veel doen (zie verderop). Een andere vorm van overbelasting ontstaat door letsel. Een bekend voorbeeld hiervan is de klap van de giek. Ben je flink geblesseerd en misschien ook wat versuft, dan is het verstandig om ook hier een dokter te raadplegen. Een blessure door een letsel ontstaat nogal eens doordat je vermoeid bent en daardoor niet meer zo geconcentreerd bezig bent. Ga dus niet door met trainen tot het uiterste.
Overbelasting van rug en knieën kan ook ontstaan door een slechte hangtechniek. Het is belangrijk, dat je het uithangen goed aanleert, maar ook dat je hangbanden goed zijn afgesteld. Ben je er niet zeker van, of het goed is, vraag dan je trainer ernaar.
Eten en drinken
Zoals al eerder aangehaald: een goede voeding is best wel belangrijk voor of tijdens intensieve sportbeoefening. Om te beginnen: zorg dat je vooral voldoende eet en het liefst voedsel met veel koolhydraten. Voorbeelden: brood, macaroni, aardappelen. Tussendoor: gemakkelijke hapjes, die snel weg eten en licht verteerbaar zijn. Voorbeelden: muesli-reep, broodje, etc. In pauzes ook proberen te eten! Voor noodgevallen is het handig om druivensuikertabletten bij de hand te hebben. Niet alleen bij warm weer zweet je; als je je inspant gaat het zweten steeds door. Daarom moet je ook regelmatig drinken. Drink je echter teveel, dan moet je tijdens het zeilen weer plassen en dat kan lastige of gevaarlijke situaties opleveren (denk aan: je droogpak open en dan overboord vallen!). Probeer dus tijdens trainingsdagen hier wat mee te oefenen. Drink geen zoete dranken, daar krijg je alleen maar dorst van. Water is goed; zogenaamde isotone sportdranken ietsje beter, en een goede vervanger daarvoor is een combinatie van water en appelsap, halfom. Zorg er wel voor dat je je drinkfles niet kwijt kunt raken tijdens omslaan.